Küresel Perspektifte Veri Gazeteciliği

Dijitalleşen veri bireysel edimlerden toplumsal ilişkilere kadar artık hayatımızın her alanında yer alıyor. Özellikle toplumsal kriz zamanlarında, verinin kamuoyunu bilgilendirme ve karar verme...

Caravaggio’dan Yapay Zekâya Sanatın Yolculuğu

Context Dergi’nin üçüncü sayısı için çağımızın düşünce adamlarından Gündüz Vassaf ile gerçekleştirdiğimiz söyleşi, düşünce yolculuğuna dönüştü. Bu yolculuğun ilk adımını, sanat dünyasının asi...

Uluslararası Perspektifte Pandemi Verileri (Bildiri)

15-17 Mayıs tarihlerinde Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesinde düzenlenen 11. Uluslararası İletişim Günleri Dijital Eşitsizlik ve Veri Sömürgeciliği Sempozyumunda “Uluslararası Perspektifte Pandemi Verileri: Türkiye,...

Atatürk’ün Muasır Medeniyet Yolculuğu

Context Dergi’nin üçüncü sayısında sevgili öğrencimiz Fikriye Yılmaz’ın katkısıyla gazeteci ve yazar Orhan Bursalı ile kapsamlı bir söyleşi gerçekleştirdik. Atatürk’ün rasyonalist ve pozitivist...

Context’in İkinci Sayısı Cumhuriyet Temasıyla Yayımlandı

Context’in ikinci sayısında, Cumhuriyet’in kuruluş sürecini ve bu sürecin beraberinde getirdiği yenilikleri bir iletişim fakültesinin gözünden inceledik. Bu sayımızda, modern Türkiye’nin yapı taşlarını...

Keçeli Kalemden Yapay Zekâya Anlatının Araçları

Context Dergi’nin ilk kapak dosyasını radyo ve televizyon haberciliğinin duayeni, hikâye anlatımının üstadı olarak tanıdığımız Halit Kıvanç’a ayırdık. Yazarlık, editörlük, sunuculuk, spikerlik, çevirmenlik,...

Mert Aydın, Halit Kıvanç’ı Context’e Anlattı

Halit Kıvanç, emekliliğinin ardından ne televizyondan ne de radyodan uzaklaştı. Konuk olduğu sohbet ve eğlence programlarının yanı sıra, TRT ve NTV’deki spor programlarında...

Yapay zekânın kara kutusu ve Yanıltıcı grafikler

Garbadge Day’de uygulama geliştirme sürecine dair okuduğum yazıyı önererek başlamak istiyorum. Broderick, yalnızca tek bir butonun yer aldığı ve basıldığında ise onun kürasyonunda bir...

Substack-Twitter düellosu, Öneri algoritması ve Platform sansürü

Substack, geçtiğimiz hafta yayınladığı “Notes” adlı yeni özelliği ile konuşulmaya başladı. Fakat, bu özellikle ilgili yapılan duyuru sonrası yaşanan gelişmeler, Substack’in gündemini değiştirmiş...

Twitter’da anlık gelişmeler, Savaşın detayları

Geçtiğimiz haftalarda, Twitter’da anlık gelişmeleri aktaran hesapların artışına dikkat çekmek amacıyla Instagram’da bir içerik paylaşmıştık. Format gereği, uzun konuşmanın bir kısmını kesmek durumundaydık. Bu...

Deprem, Uydu verileri, Açık veri ve haritalar

Uzunca bir aranın ardından bülteni, Güneydoğu Anadolu Bölgesini yerle bir eden ve bölgeyle doğrudan bağı olan ya da olmayan birçoğumuzu derinden etkileyen deprem...

Ödeme Duvarını Aşmak: Çevrimiçi İçeriğe Erişim Pratikleri (Bildiri)

14-15 Ocak tarihlerinde Marmara Üniversitesinde fiziki olarak gerçekleştirilen Uluslararası Felsefi Boyutlarıyla Teknoloji ve İletişim Sempozyumu’nda, yürütmekte olduğum araştırmanın ön bulgularını içeren bir sunum...

TikTok’un gizli öne çıkarma sistemi

Her hafta olmasa da en azından ayda üç bülten yayımlama istikrarını sağlamış görünüyorum. Bu sayı tek maile sığmayabilir, kesilen yerden genişletilmiş görünüme göz...

Brezilya’da kongre baskını ve sosyal ağlar

Twitter’da geçtiğimiz gün, “Bu tip videoları sık görmüyor muyuz?” yorumuyla paylaşılan ve basın toplantısı sırasında yere yığılan konuşmacının görüntülerini içeren [hassas] video, kısa sürede...

TikTok’un gözetimi ve Yeni yıl öngörüleri

Arşivleme ve geri dönüp kontrol etme takıntılı benim için bu senenin en keyifli kararlarından biri –sene başında alındı, sonunda uygulandı– takip ettiğim içerikleri...

Google’ın kara kutusu reklam imparatorluğu

Propublica, Google’ın sahiplik yapıları belirlenemeyen ve gizli olarak kaydedilen reklam iş birliklerinin bir kısmını açığa çıkardı. Rakiplerine göre çalıştığı web sayfalarının gizlilik oranları...

ChatGPT kargaşasına bir bakış

Bir önceki hafta hazırladığım bültende, OpenAI’ın Minecraft oyuncularını izleyerek çok iyi bir oyuncuya dönüşen yapay zekâ botuna ve botun açık kaynak videolar ile...

Twitter’da dikkat çeken takipçi hareketliliği

Geçtiğimiz haftanın en dikkat çeken veri haberi örneklerinden biri Washington Post tarafından yayımlandı. Post’ta yer alan habere göre; Elon Musk’ın Twitter’ı satın almasının...

TikTok ve Sosyal Medya Çağı

Bülteni haftada en az bir kere olmak üzere sabit olmayan bir gün için planlamıştım. Bu sefer notları toplamak hafta sonuna kaldı. Eğer içerikler...

Seçim grafikleri, Sahte haberler ve Algospeak

Geçtiğimiz hafta ABD’de, Temsilciler Meclisindeki sandalyelerin tümünü ve Senatodaki sandalyelerin ise bir kısmını belirlemek için ara seçimler gerçekleştirildi. Benim; kongredeki güç dengelerinden, demokrat-cumhuriyetçi...

Mastodon’un hızlı yükselişi, RStudio’da yenilenme

Bir süredir güncellemeye fırsat bulamadığım bloğum için, hâlihazırda takip ettiğim şeyleri paylaşabileceğim dolayısıyla daha az vaktimi alabilecek yeni formata geçiş yapıyorum: Mastodon’un yükselişi...

Haber Odasından Veri Gazeteciliği “Tarifi”: Radar Verilerini Haberleştirmek

Geçtiğimiz ay The New York Times’ta The New Geography of the Russian Elite başlığıyla yayımlanan, bu ay Oksijen’in 78. sayısında ise “Rus zenginlerin...

TikTok Platformu ve Gazetecilik İle İlişkisi Üzerine (Makale)

TikTok platformunun yapısını, gazetecilik dinamikleri bağlamında ele alarak gerçekleştirdiğim çalışma, Yeni Medya Dergisinin 12. sayısında yayımlandı. Tiktok ve Gazetecilik İlişkisi Üzerine Ülkeler Arası...

Haber Odasından Veri Gazeteciliği “Tarifi”: Mülteci Akınlarını Haritalamak (Çeviri)

Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından Batı medyasında verileştirilen haberler genellikle; Rusya’dan Batı’ya aktarılan enerji hatları, mülteci akınları, yaptırımlar, çatışmalar ve ülkelerin asker ve silah...

Basında: Dizi, Film Platformları ve Video İçerikler Metrobüsü Sessizleştirdi

Metrobüste gerçekleştirdiğim araştırmanın sonuçları hakkında DHA’ya açıklamalarda bulundum. Bu açıklamalar, “Dizi, film platformları ve video içerikler metrobüsleri sessizleştirdi” başlığıyla Cumhuriyet, Gazete Duvar, Yeni...

Bulmacanın Yeniden Keşfi: Wordle Üzerine Düşünceler

Twitter’da oluşturduğum, yurtdışındaki gazeteci ve akademisyenleri takip ettiğim listede yeni yılın ilk günlerinde, ilk bakışta puzzle’ı andıran yeşil, sarı, gri küçük kutu görsellerle...

R Notları: Metinlerde Sıklık Analizi ve Corpus Sorunu Üzerine

Elinizdeki bir metinde yer alan kelimelerin sıklığını analiz etmek ve daha sonra görselleştirebilmek için R’a başvurabilirsiniz. Ben özellikle sosyal medya platformlarından edindiğim hashtagleri...

Gazetelerin TikTok ile İmtihânı (Bildiri)

Geçtiğimiz kasım ayında Yeni Medya Çalışmaları V. Ulusal Kongresi, Adana’da hem dijital hem de fiziki katılım imkânıyla düzenlendi. Medya Yakınsaması Çağında Kültürel Akış(lar)...

Bir Veri Gazeteciliği Hikâyesi: Pegasus Project (Çeviri)

Fransız kâr amacı gütmeyen Forbidden Stories tarafından yürütülen araştırmanın sonuçları dünya çapında 180’den fazla gazetecinin, Pegasus casus yazılımıyla gözetlenmek üzere potansiyel hedefler olarak...

Siberflanör: [TikTok] Bu Rahatlık Nereden Geliyor?

Siberflanör’ün ikinci bölümü Tebeşir Dairesi’nde yayınlandı. Bu bölümde birçok kişiyi peşinden sürükleyen Tiktok platformu ile ilgili tartıştık. Anlatan: Sedat Erol Soranlar: Abdülkerim Tunç, Umut Yiğit...

Siberflanör: [Clubhouse] İçeride Neler Oluyor?

Yeni program “siberflanör” Tebeşir Dairesi’nde başladı. İlk bölümde son zamanların popüler platformu Clubhouse’un bugününü ve geleceğini ele aldık. Anlatan: Sedat Erol Soranlar: Abdülkerim...

Veri Gazeteciliğine Giriş

Sophos Akademi için yazdığım Veri Gazeteciliğine Giriş yazısını burada da paylaşıyorum: Veri gazeteciliği, giderek dijitalleşen toplumlarda meydana gelen ya da yaşanması muhtemel olay...

Dergilerde Veri Görselleştirme Örnekleri

Blogda hazırladığım içeriklerde, genellikle radarıma takılan veri gazeteciliği uygulamalarını arşivlemeye çalışıyorum. İçinde bulunduğumuz pandemiden kaynaklı gündem ve sürece özgü pratiklerin yoğun olması ile...

Haber Odasından Veri Gazeteciliği “Tarifi”: Kelimelerin Anlatamadığını Sayılar Anlatıyor (Çeviri)

The Guardian’ın Birleşik Krallık, ABD ve Avustralya’daki veri gazetecileri, pandeminin ardındaki istatistiksel anlatıma nasıl ışık tuttuklarını ve neyin açığa çıkmasına yardımcı olduklarını açıkladılar....

Veri Gazeteciliği ve Paradigma Değişimi: Twitter ve Türkiye

Kovid-19 ve etkilerine dair yapılan dikkate değer olduğunu düşündüğüm veri haberlerini derlemeye başladım ve bu haberleri listelerken belirli bir tema üzerinden ilerledim. İlk...

Haber Odasından Veri Gazeteciliği “Tarifi”: Irk, Yoksulluk ve Savunmasızlık Bağlamında Kovid-19 (Çeviri)

Veri gazeteciliğinin öneminden, bileşenlerinden ve örneklerinden sıklıkla bahsetmeye çalışıyorum, bunların yanına veri muhabirlerinin deneyimlerini de eklemenin uygun olacağını düşündüm. Kaiser Health News için...

YouTube, Netflix ve Metrobüste Sessizlik (Makale)

Metrobüs ortamını; akıllı telefon aracılığıyla tüketim deneyimlerini, ilişkileri, yabancılaşmayı ve bu durumun sosyolojik etkilerini anlamaya çalıştığım araştırmam Intermedia e-Journal’de yayımlandı. Kent Ortamında Akıllı...

Google ve Facebook İçerik için Ödeme Yapmaya Zorlanmalı mı? (Çeviri)

Columbia Journalism Review editörü Mathew Ingram, ülkeler ve yayıncılar ile Google ve Facebook arasında krize dönüşen “içeriğe para ödeme” meselesine dair deneyimli kişilerden görüş...

Veri Gazeteciliği ve Paradigma Değişimi: Grafikler

Veri, toplumun her alanında kıymetli bir metaya dönüşürken gazetecilik de bundan “nasibini” alıyor. Son on yılda verinin haber odalarında başrolde yer alacağına dair...

Haber Odasından Veri Gazeteciliği “Tarifi”: Pandeminin Toplumsal Etkilerini Verilerle Anlatmak (Çeviri)

Çevrimiçi gazetecilik ve veri gazeteciliği üzerinde dersler veren ayrıca BBC’nin veri birimine danışmanlık yapan Paul Bradshaw’ın, pandemiye dair nasıl veri hikâyeleri oluşturulabileceği üzerine...

R Notları: Görselleri/Grafikleri ve Kodları Nasıl İndiririm?

R’da gerçekleştirdiğimiz eylemleri kaydederek çevrimiçi ortamda paylaşmak ya da bilgisayarda depolamak için iki yöntemimiz var. Birinci yöntem “Knit” aracılığıyla, ikinci yöntem ise komutlarla...

R Notları: Çoklu Değişkenleri Tek Grafikte Ele Almak

R’da ggplot kütüphanesi bizlere görselleştirme yaparken geniş bir katalog sunuyor ve “Ggplot” ile verileri görselleştirmenin çeşitli yolları bulunuyor. Başlangıç için linke eklediğim ggplot2...

Veri Gazeteciliği ve Paradigma Değişimi: Haritalar

Temanın ilk yazısında pandeminin yayılımı ile ilgili başarılı öngörü modellemelerini içeren haberleri öne çıkarmıştım: Paradigma Değişimi: Veri Gazeteciliğinde Modellemeler ve Öngörüler Bu yazıda...

R Notları: Veri Setinde 0 ve NA Dönüştürme

R Programlama Dili ile yaptığım çalışmalardan ufak anekdotları başlangıç seviyeleri için derlemeye devam ediyorum. Bu bölümde veri setlerinde sık sık karşılaştığımız “0 ve...

R Notları: Zamana Göre Tweet Çekmek

R Programlama Dilini öğrenmeye çalışan biri olarak, kimi zaman hızlıca ilerlemenin kolay olmadığını söylemem gerekir. Spesifik aramalarda tıkanmalar yol açan dilimizden kaynaklı içerik...

Paradigma Değişimi: Veri Gazeteciliğinde Modellemeler ve Öngörüler

Hem Türkiye’de hem de dünya genelinde olağanüstü bir dönemden geçiyoruz. Kovid-19 olarak adlandırılan ve insandan insana bulaşan yeni tip Koronavirüs binlerce kişiyi enfekte...

Veri Gazeteciliği Üzerine Bir Değerlendirme (Makale)

Marmara Üniversitesi Bilişim Bölümü’nde yürüttüğüm yüksek lisans çalışmalarının bir ürünü olarak yayımlanan bu makalede, Türkiye’de veri odaklı yaklaşımların eksikliklerini ele alan bulgular, mevcut...